15 jaar tussen de platen

Stapels banden en cassettes met mijn radio verleden. Ja...moet ik dat nou weggooien? Het ruimt wel lekker op al die banden. Met de oude Akai GX635 bandrecorder heb ik oude opnamen gedigitaliseerd. en online gezet voordat ze verhuizen naar de vuilcontainer. Klik bij Radio Fragmenten

Radio Jupiter

Begon zo ongeveer in 1978. Woonde op een flat in Pijnacker en met een grote antenne op het dak haalde ik alles binnen wat illegaal in de ether was. Het was een zooitje eigenlijk in de ether. Iedereen deed maar wat. Met uitzondering van de Haagse piraten, die waren populair. Ik had niet het gevoel 'dat kan ik beter' maar ik ging toch een poging wagen. De eerste zender werd aangeschaft bij een elektronicazaak in Delft. Jawel, die kon je gewoon kopen. Dat werd in de vitrine als 'meetzender' verkocht, een zgn Stentor. Met mengpaneel, microfoon en 2 draaitafels ging ik aan de slag. Radio Nordeney was de naam. Niet echt uniek maar om me radio Veronica toe noemen ging met toch wat te ver. In 1979 leerde ik al andere piraten kennen uit ons dorp met dezelfde gedachte als ik. Met Robert Das, Nico van der Salm en Rick den Outer begonnen we op 1 oktober 1979 met radio Jupiter. Al gauw werd het een grote drukte bij huize Van der Salm en we besloten een caravan aan te schaffen en deze om te bouwen tot mobiele studio. Zeezender...Caravan...het doel was hetzelfde. Gauw kunnen verhuizen als de Radio Controle Dienst ons op het spoor was. De caravan werd gestald bij de voormalige boerderij van mijn opa aan de Klapwijkseweg. Verscholen tussen de bosjes achter de varkensstal. Zwaardere zender, meer apparatuur het ging als een speer! Tot de inval op 12 oktober 1980....verslagen waren we. Radio Jupiter heeft zo ongeveer tot november 1981 uitgezonden en toen waren we de vele invallen beu!

Transatlantic Radio

Begin 1982 maakte we kennis met John den Bruin uit Rotterdam Die was al een poosje bezig met Transatlantic Radio. Ook weer een flitsende fantasienaam, maar ach... We verhuisden met het hele Jupiter-team naar Rotterdam. De zender werd bemand door een grote club DJ's. Al gauw zonden we 24 per dag uit vanuit een pand aan het Zwaanshals in het oude Rotterdam. Er kwam genoeg advertentiegeld binnen om flink uit te pakken. Op een dag besloten we om de zwaarste zender die er te krijgen was aan te schaffen. Een zgn. Harrie. Waarom dat ding zo heette weet ik niet maar het was een 1000Watt-zender van de firma Rhode and Schwartz. In Friesland stond ergens zo'n ding te koop en wij hebben dat ding opgehaald en ermee vrolijk naar Rotterdam gereden. Het paste amper in de kofferbak. Met een giga antenne waren we tot aan Tilburg te beluisteren. Niet echt een lokale zender dus! De programma's waren veelal opgenomen op band, echt live radio maken kon eigenlijk niet meer. Het was te link. Toch werden we aardig met rust gelaten door de RCD. De opsporingsambtenaar zei gewoon: "Ik kom 3 of 4 keer per jaar ik zeg alleen niet wanneer". Nou dat was wel in te calculeren. Vanaf 1986 ging de Radio Controle Dienst dweilen en stonden ze bijna elke week op de stoep. De laatste keer, we waren inmiddels verhuisd naar de Bergweg, stuurde ik richting Rotterdam om de programmaband te wisselen. Ik kwam niet verder dan de ingang van de Bergweg. Afgesloten! Al snel veranderden de radiogolven van Transatlantic in geruis.... Een grote hoogwerker had de antennemast van het dak gehaald en, achteraf bleek, ook alles weggehaald tot aan de bloknootjes toe. Dit gingen we niet winnen en we besloten zelf maar om er mee te stoppen.

Radio Monique

Al tijdens de Transatlanitc periode maakte ik ook programma's voor de zeezender radio Monique die Nederlandstalige programma's maakte vanaf het Caroline schip de Ross Revenge. Iedere werkdag tussen 12:00 uur en 14:00 uur, met uitzondering van dinsdag en woensdag een uurtje korter. Tony Berk speelde dan het spel 'prijsbewust'. Voor mijn programma zat Joost den Draaijer (Willem van Kooten). Kortom, ik zat tussen een illuster gezelschap. Ik nam de programma's in mijn eigen studio thuis op en eens per week leverde ik mijn banden in en als dank kreeg ik dan weer een stapeltje singles die ik moest draaien. Frizzle Sizzle bijvoorbeeld en nog meer van dat soort ellende. Begrijp me goed het was meer hobby dan beroep en zo heb ik het ook altijd gezien. Het enige wat ik er ooit aan verdiend heb is een radio cassette recorder. Die heb ik via adverteerder Sony mezelf kado gedaan in een lullig radio spelletje: "en...de hoofdprijs is gewonnen door...Jan Zegwaard, gefeliciteerd!". De andere programma's werden opgenomen in het oude Veronica pand in Hilversum. Soms nam ik wel eens programma's daar op, bijvoobeeld de Top 40. Al met al was het een roerige periode zo'n zeezender. De Engelse marine lag met enige regelmaat vlak bij het zendschip om alles te onderscheppen wat op en van die boot kwam. Zelf ben ik nooit op het schip geweest, raar eigenlijk. Maar ik had een baan en hypotheek, dan ga je niet even een paar weken op een gammele schuit zitten. In 1988 kwam er een einde aan het zeezenderavontuur. Bij een flinke storm is de antennemast van 90 meter hoog afgebroken en werd het stil op zee. Het was leuk geweest...

Legale radio in Rotterdam

Het piratenleven was in de late jaren 80 de das omgedaan maar als alternatief werd er door de politiek een kabelfrequentie aangeboden waar de voormalige piraten hun kunstjes konden vertonen. Lokaal kanaal 2 was de naam. Of er ook een 1 was weet ik niet. De 'zender' was een samenraapsel van voormalige piraten. Verzuiling ten top zullen we maar zeggen. Net zoals de Hilversumse zenders. Maar het was wel legaal! Vanaf half 1988 maakte ik programma's op zaterdag, gewoon live! Transatlanic radio op zaterdag. Op zondag weer een ander piraat, Free Radio Rotterdam bijvoorbeeld. Netjes alles volgens de regels. Alle plaatjes opschrijven met een compeet tijdschema. Dit natuurlijk voor de Buma. Maar ik miste iets....de spanning! De adrenaline die ik had in de illegale periode was er niet. Je deed je ding en ging weer weg. Alles keurig geregeld hoor daar niet van...maar was dit het nou? De verveling ging toeslaan. Al helemaal omdat er geen echte zender was. Wie luisterde er nou? Maar...ineens zonder aankondiging was de zender in de lucht. Op 102.7Mhz als ik me niet vergis. Het was inmiddels 1989. In het begin van de zender nog gewoon programma's gemaakt maar ook hier was snel de lol er vanaf. Het werd een herhaling van zetten en er zat geen vooruitgang meer in. Ik had alle kunstjes al eens gedaan. Begin 1990 ergens op een dinsdag mijn laatste programma gemaakt. Toen voor de voormalige piraat Free Radio Rotterdam op Stadsradio Rotterdam. Aan alles komt een eind.

Nonchalant en creatief

Begin jaren 90 nog wel programma's gemaakt die ik thuis opnam. Gewoon 2 uur per week, dat was wel te doen. Mijn laatste programma is te vinden bij Radio fragmenten uit 1993. Dance FM, Rotterdamse kabel. Beetje de platen draaien die ikzelf wel leuk vond...nou ja inmiddels waren dat CD's geworden en de bandrecorder was vervangen door een Digitale Audio Recorder. Als ik er zelf op terug kijk...wat is nou radio maken. Iemand die praat of iemand die iets tegen je zegt. Dat laatste heb ik altijd geprobeerd. Radio maken is in mijn optiek: Een stapel platen en je fantasie gebruiken. Creatief zijn en een beetje nonchalant. Ik heb bijvoorbeeld Frits Spits (De Avondspits) een goede radiomaker gevonden maar een slechte DJ. Zijn programma's waren tot aan de laatste letter voorbereid. Als er iets mis ging was zijn programma verpest. Fantasie had hij niet. Felix Meurders daarentegen deed alles vanuit de losse pols. Nonchalant en kwam er altijd uit, gebruikte zijn fantasie om programma's te maken. Niets was voorbereid!  Mijn voorbeeld. Als ik naar mijn eigen kunstjes luister uit het verleden zijn er heus wel dingen waarvoor ik me nu schaam, zoiets zal ik nooit meer doen. Maar ook wel aardige dingen gedaan waar ik met een glimlach naar kan luisteren.

Jan Zegwaard (Mark de Mast)

 

In 2015 heeft Erik Bevaart een TV uitzending gemaakt over de dorpspiraat Radio Jupiter:

Feel Good TV met uitzending over radio Jupiter 2015, Deel 1

Feel Good TV met uitzending over radio jupiter 2015, Deel 2